Akdeniz’de Kızıldeniz Türleri Yerli Balık Popülasyonlarını Derinden Etkiliyor

Akdeniz Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Gökoğlu, 2000 yılından bu yana Antalya kıyılarında gerçekleştirdiği araştırma ve eğitim dalışları sonucunda su altı ekosisteminde önemli değişimler gözlemlediğini bildirdi. Prof. Dr. Gökoğlu, küresel ısınmanın deniz yaşamını derinden etkilediğini ve bu durumun Kızıldeniz kökenli balık türlerinin Akdeniz'e göç etmesine ve yerli türler üzerinde baskı kurmasına yol açtığını vurguladı.

Kızıldeniz Barbunları Yerli Türleri Baskıladı

Akdeniz sularında dört farklı Kızıldeniz barbun türünün hızla çoğaldığına dikkat çeken Prof. Dr. Gökoğlu, bu istilacı türlerin yerli tekir barbununun yaşam alanlarını ele geçirdiğini ve yerel popülasyonların gözlemlenmesini neredeyse imkansız hale getirdiğini belirtti. Gökoğlu, konuya ilişkin yaptığı değerlendirmede, "Bu barbun türü geldikten sonra yerli barbunları göremez olduk. Yerlerini işgal etmişler. Sürekli dibi karıştırıyor ve besinleri tüketiyorlar" ifadelerini kullandı. Kızıldeniz'den gelen barbun türleri, Akdeniz'in doğal dengesini bozarak yerel biyoçeşitlilik üzerinde ciddi bir tehdit oluşturdu.

İstilacı Türler Kıyı Ekosistemini Değiştirdi

Prof. Dr. Gökoğlu, Kızıldeniz kökenli sadece barbun türleriyle sınırlı kalmayan, pek çok farklı balık türünde de popülasyon artışı gözlemlediklerini aktardı. Bu türler arasında domuz balığı, sokar, naylon balığı, balon balığı ve balıkçıların "Gümüş" olarak adlandırdığı türlerin hızla çoğaldığı kaydedildi. Gökoğlu, Akdeniz'deki kıyı popülasyonlarının tamamen değiştiğini belirterek, yerli mırmır, tekir barbun ve melanur gibi türlerin azaldığını veya kaybolmaya başladığını ifade etti. İstilacı balon balıklarının dalgıçları adeta bir "tavuk sürüsü gibi" takip ettiğini belirten Gökoğlu, "Dalış yaptığımızda balon balıklarının da peşimizden tavuk sürüsü gibi geldiğini görüyoruz. Kızıldeniz'den geçen mağara balıkları da hâkim olmaya başladı. Müthiş bir değişim var Akdeniz'de" sözleriyle mevcut durumu çarpıcı bir şekilde özetledi.

Ekolojik Denge Ve Çözüm Beklentisi

Akdeniz'deki bu ekolojik değişimin ana nedenleri arasında küresel ısınma ve Kızıldeniz türlerinin yüksek üreme kapasitesi gösterildi. Prof. Dr. Gökoğlu, bu durumun balıkçılık faaliyetleri üzerinde olumsuz etkiler yarattığını ve balıkçıların av çeşitliliği ile miktarlarında düşüşler yaşadığını ifade etti. Bilinen bir sorun olan balon balığının yanı sıra, aslan balığı gibi türlerin değerlendirilmeye başlandığını, ancak kardinal gibi ekonomik değeri olmayan ve tüketilmeyen türlerin ekosistemi olumsuz etkilemeye devam ettiğini dile getirdi. Prof. Dr. Gökoğlu, bu duruma karşı kısa vadeli bir çözüm bulunmadığını belirterek, "Çözümü yok, bu sulara giren artık Akdeniz'in balığı oldu. Türler rekabet ediyor ve zamanla denge oluşacaktır ancak şu anda oturmuş değil" diyerek, ekosistemin yeni bir dengeye ulaşması için zamana ihtiyaç duyulduğunu ancak mevcut durumun henüz istikrarlı olmadığını sözlerine ekledi.