Dicle Nehri’nde Oluşan Yoğun Köpükler Kirliliğin Boyutunu Gözler Önüne Serdi

Diyarbakır'ın Bismil ilçesi girişindeki köprü çevresinde Dicle Nehri yüzeyinde son günlerde gözlemlenen yoğun köpüklenme, bölge halkının ciddi kaygılarını artırdı. Nehirdeki bu dikkat çekici kirlilik görüntüsü, hem yerel yönetimleri hem de bilim dünyasını harekete geçirdi. Bölge için hayati öneme sahip Dicle Nehri'ndeki bu durum, geniş çaplı incelemeleri ve acil eylem çağrılarını beraberinde getirdi.

Dicle'deki Kirlilik Biyoçeşitliliği Ve Su Kaynaklarını Tehdit Ediyor

Dicle Nehri'ndeki köpüklenmeyi değerlendiren Biyoçeşitlilik ve Çevre Uzmanı Prof. Dr. Ahmet Kılıç, nehrin Türkiye ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi için paha biçilmez bir değere sahip olduğunu vurguladı. Kılıç, suyun içme ve kullanma suyu olarak da değerlendirildiğine dikkat çekerek, yaşanan kirliliğin vahametini gözler önüne serdi. Prof. Dr. Kılıç, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, "Dicle Nehri, ülkemiz ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi için büyük bir öneme sahiptir. Dicle’nin suyu içme ve kullanma suyu olarak da kullanılır. Maalesef son dönemlerde artan kirlilik Dicle Nehri’nde de kendini gösteriyor. Bismil ilçesinde bağlanan köprü civarlarında çekilen görüntülerden bol köpüklü olduğunu görüyoruz. Maalesef bu, kirliliğin göstergesidir. Diyarbakır’ın kirliliği maalesef Dicle aracılığıyla Bismil’e kadar uzanmaktadır. Bizim bu görüntüleri mutlaka değiştirmemiz, düzeltmemiz lazım. O yüzden Diyarbakır’da bulunan atık su arıtma tesisinin aktif olarak daha fazla kullanma mecburiyetimiz var. Aksi takdirde Dicle Nehri’ndeki kirlilik, bu suyun içme ve kullanma suyu olarak kullanılmasını engeller," ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Kılıç, nehrin biyoçeşitlilik açısından da büyük bir değere sahip olduğunu belirtti. Kirliliğin sadece insan sağlığını değil, aynı zamanda nehir ekosistemini de tehdit ettiğini vurgulayan Kılıç, "Dicle Nehri bölge için çok büyük bir öneme sahiptir. Biyoçeşitlilik açısından da ayrıca çok değerlidir. Burada kirlilik olduğu zaman hem insanlarımız olumsuz etkilenecek hem de burada yaşayan pek çok tür, su kuşları gibi canlılar bu bölgeyi terk edecek. O yüzden Diyarbakır’ın sularının mutlaka arıtma tesisine yollanması lazım. Kirlilik olduğu gibi Dicle Nehri'ne akıyor. Bunun önüne geçmek mecburiyetindeyiz. Aksi takdirde ileri dönemlerde kuraklıkla birlikte susuzluğu yaşayacağız. Dicle Nehri’nden faydalanma şansımız kalmayacak," şeklinde uyarılarda bulundu. Uzman, kirliliğin önüne geçilmesi için ilgili kurumların iş birliği içinde acilen çözüm üretmesi gerektiğinin altını çizdi.

Kirlilik Kaynağını Tespit Etmek İçin Kapsamlı Analizler Yapıldı

Bismil Belediyesi, ilçe girişindeki köprü çevresinde görülen köpüklenme şikayetlerinin ardından 19 Kasım 2025 tarihinde ivedilikle harekete geçti. Belediyeden yapılan açıklamaya göre, DİSKİ Genel Müdürlüğü Kanalizasyon Daire Başkanlığı Endüstriyel Atıksu Kontrol ve Ruhsat Birimi, Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı ile Bismil Belediye Eş Başkanlığı koordinasyonunda görevli personeller, bölgede kapsamlı yerinde incelemeler gerçekleştirdi. Bu incelemeler sırasında gerekli saha çalışmaları yapıldı ve kirliliğin kaynağını tespit etmek amacıyla ilgili noktalardan titizlikle su numuneleri alındı.

Alınan numuneler üzerinde yapılan detaylı analizler neticesinde, köpüklenmeye neden olan sorunlar bilimsel verilerle tespit edildi. Oluşturulan teknik raporlar, durum tespit tutanakları, elde edilen fotoğrafik kanıtlar ve analiz sonuçları, resmi yazılarla ilgili mercilere iletildi. Bu kurumlar arasında Diyarbakır Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü, DSİ 10’uncu Bölge Müdürlüğü ve Diyarbakır İl Sağlık Müdürlüğü yer aldı. Bismil Belediyesi, söz konusu kurumların inceleme ve değerlendirme süreçlerini yakından takip ettiklerini ve gelişmelerin şeffaf bir şekilde kamuoyu ile paylaşılacağını vurguladı. Bu adımlar, Dicle Nehri'nin korunması ve bölge halkının su kaynaklarının güvenliğinin sağlanması açısından büyük önem taşımaktadır.