İzmir’deki Patlamada 5 Can Kaybının Asli Sorumluları Ağır Hapis Cezalarına Çarptırıldı

İzmir'in Torbalı ilçesinde, 30 Haziran 2024 tarihinde saat 15.00 sularında şırdan satışı yapan bir iş yerinde meydana gelen patlama, ülkeyi yasa boğdu. Ayrancılar Mahallesi Barış Manço Caddesi'ndeki bu elim olayda Ruken Çağur (31), Evin Aslan (36), Birgül Sarsılmaz (44), Havin Ergin (17) ve Dilek Bağ (24) yaşamını yitirirken, 63 kişi de çeşitli derecelerde yaralandı. Patlamanın şiddetiyle iş yeri büyük hasar görürken, çevresindeki 10 binanın cam ve çerçeveleri de parçalandı. Yaralılar hızla çevre hastanelere sevk edilerek tedavi altına alındı. Olayın ardından jandarma ekipleri, patlamanın nedenini belirlemek amacıyla restorandaki materyallere el koydu. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'ndan görevlendirilen 2 müfettiş, olay yerinde hasar tespit ve soruşturma çalışmalarını başlattı.

Soruşturma Süreci Ve İlk Tutuklamalar

Patlamanın ardından yürütülen soruşturmada, tüp değişimi yaptığı öne sürülen Mustafa Koç ile işletme sahibi Gülden Kul jandarma tarafından gözaltına alındı. Menderes ilçesinde yakalanan Gülden Kul ve Mustafa Koç, işlemlerinin tamamlanmasının ardından adliyeye sevk edildi. Her iki şüpheli de nöbetçi sulh ceza hakimliği tarafından tutuklanarak cezaevine gönderildi. Soruşturmanın ilerleyen aşamalarında, patlamanın yaşandığı iş yerinin 6 aydır ruhsatsız faaliyet gösterdiği tespit edildi. İşletme sahibi Gülden Kul'un, belediyeye ruhsat başvurusu için 29 Mayıs 2024 tarihinde müracaatta bulunduğu belirtildi. Kul, ifadesinde tüpü kendisinin değiştirdiğini ve herhangi bir sorun yaşanmadığını öne sürerken, tüp değişimi yapan Mustafa Koç ise işlemlerini "uygun bir şekilde" yaptığını savundu.

Bilirkişi Raporu: İhmaller Zinciri Ortaya Çıktı

Torbalı Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen geniş kapsamlı soruşturma kapsamında, iş güvenliği uzmanı, yüksek makine mühendisi, elektrik mühendisi, yangın uzmanı ve kimya mühendisinden oluşan bir bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan rapor, savcılık dosyasına girdi. Rapor, patlamanın ana nedeninin LPG sızıntısı sonucu biriken gazın aniden ateş alması olduğunu ve ortaya çıkan alev topu ile ani basınç etkisinin büyük bir yıkıma yol açtığını detaylandırdı. Raporda ayrıca, iş yerinde LPG kullanılan sanayi tipi büyük mutfaklarda gaz kaçağını tespit eden ve sesli olarak uyaran gaz uyarı cihazının bulunmadığına dikkat çekildi. Özellikle, "İş yeri veya topluma açık her türlü binada zemin seviyesinin altında kalan bodrum katlarında LPG tüpleri bulundurulamaz" hükmüne iş yeri işletmecisinin uymak zorunda olduğu halde bu kurala riayet edilmediği de raporda vurgulandı.

Sanıkların Kusurları Bilirkişi Raporuyla Belgelendi

Bilirkişi raporunda, tutuklu sanık Mustafa Koç'un tüp değişimini dikkatsiz, tedbirsiz ve hızlı bir biçimde yaptığına değinildi. Raporda, Koç'un tüp takabilme eğitimi aldığına dair herhangi bir belgesinin bulunmadığı da belirtildi. Yapılan incelemelerde, 2 makine mühendisi tarafından LPG tüpü üzerinde gerçekleştirilen testlerde, tüpün vanası açıldığında köpüklerin baloncuklar halinde uçuştuğu ve gaz kaçağı olduğu tespit edildi. Gaz detektörü ile yapılan kontrollerde de kaçağın varlığı sesli uyarı ile doğrulandı. Sanayi tipi LPG tüpteki dedantörle tüp arasındaki plastik contada gaz kaçağı bulunduğu kesinleşti. Bu bulgular ışığında, Mustafa Koç'un olayın meydana gelmesinde doğrudan etkili olduğu kanaatine varıldı.

Ayrıca, LPG'nin havadan ağır olması nedeniyle zemine çöktüğü ve buzdolabının elektrik aksamından kaynaklanan bir kıvılcımın yangını tetiklemiş olabileceği değerlendirildi. İş yerinin yetersiz havalandırıldığı, havalandırma sisteminin bulunmadığı ve elektrik aksamının LPG gazı kullanılan bir alan için uygun olmadığı da raporda belirtildi. Bu eksikliklerin patlamanın temel sebepleri arasında olduğu ifade edilirken, iş yeri sahibi Gülden Kul'un "özen yükümlülüğünü" yerine getirmediği için olayda doğrudan etkili olduğu sonucuna varıldı.

İddianamenin Hazırlanması Ve Yargılama Süreci

Olayla ilgili soruşturmanın tamamlanmasının ardından bir iddianame hazırlandı. Bilirkişi raporunun da yer aldığı iddianamede, tüp firmasının Ege Bölge sorumlusu Osman İnce'nin de kusurlu olduğu vurgulandı. İnce'nin, bayilere tüp temininde gerekli sertifika ve eğitimleri sağlamadığı, sadece WhatsApp üzerinden bilgilendirme yaptığı belirtildi. İddianamede, lokanta işletmecisi Gülden Kul'un ruhsatsız bir şekilde sanayi tipi tüp kullanması ve iş yerinde güvenlik önlemlerini (havalandırma, alarm sistemi ve uygun elektrik tesisatı) almaması asli kusur olarak gösterildi. Diğer tutuklu sanık Mustafa Koç'un ise LPG işletme yetkisi olmamasına rağmen sanayi tipi tüpü lokantaya bağladığı ve bağlantıların güvenliğini kontrol etmediği de iddianamede yer aldı.

Toplanan deliller ve alınan ifadeler ışığında savcı, Gülden Kul, Mustafa Koç ve tüp firmasının Ege Bölge sorumlusu tutuksuz sanık Osman İnce hakkında "Taksirle birden fazla kişinin ölümüne ve yaralanmasına neden olma" suçundan 2 yıldan 15 yıla kadar hapis cezası istemiyle dava açtı. Torbalı Ağır Ceza Mahkemesi'nde başlayan yargılama sürecinde, davanın 6. celsesinde tutuklu sanıklardan Gülden Kul, ev hapsi şartıyla serbest bırakıldı. Duruşma savcısı, mütalaasında iddianamede talep edilen cezaların verilmesini istedi.

Karar Duruşması Ve Hapis Cezaları

12 Kasım 2024 tarihinde görülen karar duruşmasında, mahkeme heyeti sanıklar hakkındaki hükmünü açıkladı. Tüp değişimi yapan Mustafa Koç'a 10 yıl 10 ay hapis cezası verilirken, işletme sahibi Gülden Kul 8 yıl 4 ay hapis cezasına çarptırıldı. Tüp firmasının Ege Bölge sorumlusu Osman İnce ise 2 yıl 6 ay hapis cezası aldı; bu ceza 364 bin Türk Lirası adli para cezasına çevrildi.

Mahkeme tarafından açıklanan gerekçeli kararda, her 3 sanığın da olayda asli kusurlu olduğu vurgulandı. İş yerinin havasızlığı, yetersiz havalandırma, alarm sistemi ve işletme ruhsatının bulunmaması gibi temel eksikliklerin altı çizildi. Ayrıca elektrik aksamının LPG gazı kullanılan bir mekan için uygun olmadığı da belirtildi. İş yeri sahibi Gülden Kul'un, gereken özen ve yükümlülükleri yerine getirmediği için olayda doğrudan etkili olduğu ve asli kusurlu bulunduğu ifade edildi.

Patlamadan sadece 1 gün önce, herhangi bir eğitim almadığı halde sanayi tipi tüpü değiştiren Mustafa Koç'un da, değişim sonrası İngiliz anahtarıyla tüpün üst kısmına doğru vurduğu, dedantörü takmadan önce yeni conta kullanmadığı ve işlemden sonra köpük veya kontrol cihazıyla gaz sızdırmazlık testi yapmadığı için gaz sızıntısının oluşmasına neden olduğu gerekçesiyle asli kusurlu sayıldığı kaydedildi. Tüp firmasının bölge sorumlusu Osman İnce'nin de Koç'a tüp takma eğitimi aldırmadan bu işlemi yapmasına izin vermesi nedeniyle olayda asli kusurlu olduğu belirtildi. Patlayan tüpte makine mühendisleri tarafından yapılan incelemede, tüpün vanası açıldığında köpüklerin baloncuklar halinde uçuştuğu ve gaz kaçağının varlığı teyit edildi. Gerekçeli kararda ayrıca, lokantada pişirilen şırdanın yoğun kokusu ve insan yoğunluğunun, ortamdaki gaz sızıntısından yayılan kokunun önceden algılanmasını engellediğine de işaret edildi.