Japon Uzman Türkiye’deki Yapı Stokuna Ve Deprem Riski Taşıyan İllere Dikkat Çekti

Japon deprem uzmanı Yoshinori Moriwaki, Türkiye'deki 35 yıllık tecrübesiyle ülkenin deprem gerçeğini ve yapı stoğundaki kritik durumu değerlendirdi. Selçuk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi tarafından düzenlenen bir konferansta konuşmacı olarak yer alan Moriwaki, Türkiye'nin deprem kaynaklı can kayıplarında dünyada üçüncü sırada yer almasının "utanç verici" olduğunu belirterek, bu durumun düzeltilmesi gerektiğini vurguladı. Uzman, özellikle yapı denetimi süreçlerinin eksikliklerine ve kaçak yapılaşmanın yaygınlığına dikkat çekti.

Konuşmasında Türkiye ve Japonya'nın benzer sismik özelliklere sahip olduğunu ifade eden Moriwaki, iki ülke arasındaki fay hattı yoğunluğunu karşılaştırdı. Japonya'nın 4, Türkiye'nin ise 6 ana deprem levhası üzerinde bulunduğunu belirten uzman, bu durumun Türkiye'yi jeolojik olarak daha karmaşık bir yapıya soktuğunu dile getirdi. Deprem gerçeğinin mutlak surette kabul edilmesi ve buna göre hazırlıklı olunması gerektiğini vurgulayan Moriwaki, Endonezya'dan başlayarak tüm dünyayı etkileyen Kuzey Anadolu Fay Hattı'nın küresel çaptaki en büyük fay hatlarından biri olduğunu hatırlattı.

Moriwaki, Türkiye'nin depreme hazırlık noktasında attığı adımları ve mevcut eksiklikleri değerlendirdi. 2001 yılında yürürlüğe giren Yapı Denetimi Kanunu'nun önemine değinen uzman, kanunun ilk etapta 19 pilot ilde uygulamaya konulduğunu hatırlattı. Ancak, aradan geçen bunca yıla rağmen bazı birinci derece deprem bölgelerinde dahi yapı denetimi yapılmayan illerin bulunduğunu eleştirdi. Daha da endişe verici bir tablo çizen Moriwaki, Türkiye'deki 21 milyonu aşkın yapı stokunun yüzde 50'sinin kaçak olduğunu ifade ederek, bu durumun olası bir büyük depremde can kayıplarını artırma potansiyeline sahip olduğunu belirtti.

Japon deprem uzmanı, Türkiye'nin farklı bölgelerindeki deprem risklerini de detaylandırdı. Özellikle Ege Bölgesi'nin yoğun fay hatlarına sahip olması nedeniyle yüksek risk taşıdığını vurgulayan Moriwaki, Balıkesir'de büyük bir deprem beklemediğini, ancak Bandırma ve Bursa illerinde ciddi riskler bulunduğunu işaret etti. Buna karşın, ülkenin daha güvenli sayılabilecek bölgelerini de sıralayan Moriwaki, Kırklareli'nin Türkiye'deki en rahat il olduğunu belirtti. Karadeniz Bölgesi'nin de Samsun hariç genel olarak daha az risk taşıdığını dile getiren uzman, Konya, Niğde ve Karaman gibi İç Anadolu illerinde de büyük depremler beklenmediğini, geçmişte yaşanan depremlerin küçük ölçekli olduğunu ekledi.

Moriwaki, Türkiye'nin depremle mücadeledeki küresel konumuna da değinerek, ülkenin can kayıpları açısından dünyada üçüncü sırada yer almasının kabul edilemez olduğunu ifade etti. Uzman, bu tabloyu büyük bir üzüntüyle karşıladığını vurgulayarak, "Türkiye'nin mimarı olarak ve üzülerek söylüyorum; can kayıplarında Türkiye dünyada üçüncü sırada. Utanmak, bunu düzeltmek lazım. Bunun için 35 yıldır Türkiye'deyim" sözleriyle Türkiye'ye olan bağlılığını ve bu konudaki sorumluluk hissini dile getirdi. Moriwaki'nin açıklamaları, yapı kalitesinin artırılması, yapı denetimlerinin eksiksiz uygulanması ve deprem bilincinin yaygınlaştırılması gerektiği çağrısının bir kez daha altını çizdi.