TBMM’de Sanayi Ve Teknoloji Bakanlığı Bütçesi Türkiye’nin Sanayi Ve Savunma Dönüşümünü Gündeme Taşıdı

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu’nda, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın 2026 yılı bütçesi üzerine yapılan müzakereler, ülkenin sanayi, teknoloji ve savunma alanlarındaki mevcut başarılarını ve gelecek hedeflerini detaylı bir şekilde gözler önüne serdi. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, sunumunda küresel ekonomide yaşanan köklü değişimlere dikkat çekerek, Türkiye'nin bu yeni dönemdeki stratejik konumunu ve iddialı vizyonunu vurguladı.

Küresel Ekonomik Dönüşüm Ve Türkiye'nin Stratejik Hamleleri

Bakan Kacır, dünya genelinde üretim ve ticaretin yeni bir evreye girdiğini, serbest ticaret yaklaşımlarının yerini korumacı politikaların almaya başladığını belirtti. Küresel ekonominin ağırlık merkezinin Batı'dan Doğu'ya kaydığı bu tabloda, sanayi ve teknoloji kabiliyetlerinin daha da stratejik bir değer kazandığına işaret etti. Türkiye'nin geçmiş sanayi devrimlerini kaçırmanın ağır bedellerini ödediğini anımsatan Bakan Kacır, günümüzde ise yeni teknolojilerin sunduğu fırsatları başarıyla değerlendirdiğini ifade etti.

Kacır, "AK Parti iktidarları döneminde montaj sanayisi değil, katma değer üreten bir sanayi altyapısı inşa ettik," diyerek, Türkiye'nin sanayideki dönüşümünü vurguladı. Ülkenin sanayi üretiminde elde ettiği ilerlemeyi somut rakamlarla açıklayan Bakan, Türkiye'nin bu alandaki konumunu güçlendirdiğini dile getirdi.

Sanayi Üretiminde Çarpıcı Gelişmeler Ve İhracat Rekorları

Sanayi ve Teknoloji Bakanı, ülkenin sanayi üretimindeki katma değerinin 41 Milyar Dolar'dan 241 Milyar Dolar'a yükseldiğini ve Türkiye'nin dünya sıralamasında 21. sıradan 14. sıraya çıktığını açıkladı. Kacır, bu başarıyı, "Bizim gerimizde olan hiçbir ülke önümüze geçebilmiş değil. Türkiye, Çin'den sonra Avrupa'ya kadar uzanan kuşağın ürün ve ihracat pazarı çeşitliliği açısından en yüksek rekabet gücüne sahip ülkesi haline geldi," sözleriyle pekiştirdi.

Türkiye'nin birçok alanda Avrupa liderliğini üstlendiğini belirten Bakan Kacır, askeri insansız hava araçlarında dünya birincisi olduğunu, ticari araç, otobüs, beyaz eşya, güneş paneli, çelik, tekstil ve ağaç ürünleri üretiminde ise Avrupa'da lider konumda bulunduğunu dile getirdi. Çelik üretiminde 2002 yılında 16,5 Milyon Ton olan seviyenin 37 Milyon Ton'a ulaştığını, demir-çelik ihracatının ise 3,5 Milyar Dolar'dan 28,6 Milyar Dolar'a çıkarak Avrupa'da lider üretici konumuna yükseldiğini kaydetti.

Otomotiv sektöründe de önemli başarılara imza atıldığını vurgulayan Bakan, bu yıl 41,5 Milyar Dolar ile ihracat rekoru kırıldığını, yıllık otomobil üretiminin 23 yılda 357 binden 1,4 Milyon adede çıktığını bildirdi. Elektrikli, sürücüsüz ve bağlantılı araç teknolojilerindeki dönüşümün öncüsü olmak adına yüksek teknoloji odaklı yatırımları yönlendirdiklerini ifade eden Kacır, yerli elektrikli otomobil markası Togg'un 80 binden fazla araç üreterek elektrikli araç pazarında liderliği ele geçirdiğini ve 36 bin 700 şarj bağlantısının ülke genelinde yaygınlaştırıldığını belirtti.

Savunma Sanayisinde Yerlileşme Ve Kritik İnovasyonlar

Bakan Kacır, savunma sanayisinde 100 bin çalışanı kapsayan 3 bin 500 şirket, araştırma kurumu ve üniversitenin oluşturduğu dev bir ekosistem inşa edildiğine dikkat çekti. Savunma sanayisindeki yerli ürünlerin payının %20'lerden %80'lerin üzerine çıkarıldığını belirten Kacır, "Savunma sanayisi ihracatımız 23 yılda 248 Milyon Dolar'dan 8,4 Milyar Dolar'a yükseldi. Bu yıl, %30 artış yakaladık," diyerek sektördeki büyümeyi gözler önüne serdi.

Türkiye'nin ilk insansız savaş uçağı Bayraktar KIZILELMA'nın havacılık tarihinde önemli bir kilometre taşı olduğunu hatırlatan Bakan Kacır, bu uçağın görüş ötesi hava-hava füzesi kullanarak jet motorlu bir hava hedefini vuran ilk insansız savaş uçağı unvanını kazandığını belirtti. Bu başarıların temelinde, platformdan alt sistemlere, çekirdek teknolojilere kadar yerli ve milli ürünleri geliştirme kabiliyetinin yattığını vurguladı. Kacır, konuşmasında, "Bu görevde, uçağı biz ürettik, radarı biz ürettik, füzeyi biz ürettik. Füzenin lazer sensörlü hedef algılayıcısı burada. Yurt dışından vermediler, onu da biz ürettik. Kimse merak etmesin, bizden neyi esirgiyorlarsa, biz Allah'ın izniyle, onun daha iyisini yerli ve milli olarak geliştireceğiz ve üreteceğiz," ifadeleriyle dışa bağımlılığı azaltma kararlılığını ortaya koydu. Bakan Kacır, kürsüde, Bayraktar KIZILELMA'dan atılan görüş ötesi hava-hava füzesi GÖKDOĞAN'da kullanılan, TÜBİTAK SAGE tarafından yerli imkanlarla geliştirilen milli hedef algılayıcı MİHAL'i de dinleyicilere gösterdi.

Yerli savunma sistemleriyle Türkiye'nin diplomaside sözü güçlü, sahadaki gücünün ise etkili bir ülke haline geldiğini kaydeden Kacır, savunma sanayisine yapılan yatırımların geçmişte eleştirildiğini ancak bugün tüm dünyanın bu alanda büyük bir yarış içinde olduğunu belirtti. Avrupa ülkelerinin dahi bu alana yüz milyarlarca Euro kaynak ayıracağını duyurduğunu anımsatan Bakan, Türkiye'nin başarılarının artık dünya genelinde konuşulduğunu söyledi. Gelecekte de geniş bir savunma mimarisini adım adım inşa etmeyi sürdüreceklerini ifade eden Kacır, "Dostlarımız Türk milletinin kuvvetinden esenlik bulacak, hasımlarımız Türk milletinin gölgesinden dahi korkacak," şeklinde konuştu.

AR-GE, İnovasyon Ve Yapay Zeka Vizyonu

Bakan Kacır, Ar-Ge harcamalarının 2002 yılından bu yana 16,5 kat artarak 20 Milyar Dolar seviyesine ulaştığını, Ar-Ge insan kaynağının ise 311 bine yükseldiğini, bu artışın 11 kat olduğunu belirtti. Türkiye'nin bir inovasyon ülkesi haline geldiğini vurgulayan Bakan, 1360 Ar-Ge ve 343 tasarım merkezinin yanı sıra, 64 şehirdeki 113 teknoparkta faaliyet gösteren 12 binden fazla teknoloji girişimini örnek gösterdi.

Bu yıl, güneş hücreleri, radar sistemleri ve biyoteknoloji gibi stratejik alanlarda 270 Milyar Türk Lirası'na yakın yatırım büyüklüğüne sahip ve 15 bin istihdam oluşturacak 13 büyük ölçekli projeye bazlı devlet desteği sunduklarını bildirdi. İşletmelerde verimliliği artırmayı hedefleyen Dijital Dönüşüm Programı'na 13,5 Milyar Türk Lirası yatırım başvurusu aldıklarını, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası'ndan sağlanan 300 Milyon Euro kaynağı KOSGEB aracılığıyla KOBİ'lerin dijital dönüşüm projelerine yönlendirdiklerini açıkladı.

Yapay zekanın ekonomik ve toplumsal süreçlerdeki hızla artan rolünün yeni soruları, sorunları ve sınamaları beraberinde getirdiğini ifade eden Bakan Kacır, "Ancak doğru ilke ve kuralları bugünden inşa edip, teknolojiyi insanlık yararına geliştiren bir yaklaşımı benimsediğimiz takdirde, yapay zeka kalkınma, küresel adalet ve refah yolculuğumuzda güçlü bir kaldıraç olabilir," değerlendirmesinde bulundu. Gelecek yıl 05-09 Ekim tarihlerinde, dünyanın en büyük küresel uzay etkinliği olan Uluslararası Uzay Kongresi'ne Antalya'da ev sahipliği yapacaklarını da duyurdu.

Kobi Destekleri Ve Bölgesel Kalkınma Stratejileri

Bakan Kacır, "KOSGEB İstihdamı Koruma Programı" ile KOBİ ölçeğindeki işletmelere çalışan başına 2 bin 500 Türk Lirası destek ödemesi yaptıklarını bildirdi. Bu programdan faydalanan 15 bin 368 KOBİ'de 420 bin istihdamın korunduğunu ve 22 bine yakın ilave istihdam oluşturulduğunu belirtti. 2026 yılında bu programa büyük ölçekli işletmeleri de dahil edeceklerini ve çalışan başına aylık desteği 3 bin 500 Türk Lirası'na çıkaracaklarını ifade etti.

Türk sanayisinin küresel dönüşümden güçlenerek çıktığına dikkat çeken Kacır, sanayi üretim endeksinin salgın öncesi döneme göre Almanya'da %11,5, İtalya'da %5,5 ve Fransa'da %3 aşağıda seyrederken, Türkiye'de aynı dönemde sanayi üretiminin %26,5 yükseldiğini vurguladı. Bu yıl toplam ihracatın 270,6 Milyar Dolar'a, sanayi ürünleri ihracatının ise 255,2 Milyar Dolar'a ulaştığını ekledi.

Depremden zarar gören sanayicilere yönelik desteklere de değinen Bakan Kacır, Kahramanmaraş, Gaziantep, Hatay ve Malatya'da bu yıl 966 iş yerinin inşasını tamamladıklarını, 2026'da ise depremden etkilenen şehirlerde 1800'den fazla iş yeri daha inşa edeceklerini bildirdi. 2023 Şubat ayından bu yana deprem illerindeki OSB'lere ve sanayi sitelerine sağladıkları kaynağın 24,5 Milyar Türk Lirası'na eriştiğini açıkladı.

Bakan Kacır, "Terörsüz Türkiye" vizyonuyla huzur ikliminin güçleneceğini ve ülkenin her karış toprağının daha da bereketleneceğini dile getirdi. "Terörsüz Türkiye ile kalkınmamız hızlanacak, ekmeğimiz büyüyecek. Terörsüz Türkiye ile üretimimiz güçlenecek, istihdamımız artacak, ihracatımız yükselecek," ifadelerini kullandı. Komşu ülkelerdeki istikrarın, kurulan dostluk köprülerinin ve ticaret yollarının Türkiye için yeni imkanlar sunacağını, Kalkınma Yolu projesinin Ortadoğu, Körfez ve Asya'ya, Zengezur Koridoru'nun ise Azerbaycan ve Türk dünyasına erişimi güçlendireceğini vurguladı. Sanayi tesislerinin yoğunluğunu Marmara Bölgesi'nden Anadolu'nun diğer şehirlerine taşıyacaklarını açıklayan Kacır, Samsun-Mersin, Mersin-Şırnak, Sivas-Iğdır ve Trabzon-Şırnak olmak üzere 4 yeni sanayi koridoru oluşturulacağını duyurdu.