Sosyal Güvenlik Denetmenleri Kariyer Meslekler Arasındaki Eşitsizliğin Giderilmesini Talep Ediyor
Türkiye’de her yıl yaptıkları tespitlerle milyarlarca liralık kamu zararının önüne geçen 2 bin 700 Sosyal Güvenlik Denetmeni, makam ve görev tazminatı hakkı başta olmak üzere özlük haklarında iyileştirme bekliyor. Ücretlerinde eşitsizlik olduğunu belirten SGK denetmenleri sadece bu yıl 125 bine yakın işyerini çat kapı denetledi, bu denetimlerde iş yerleri için 2 milyar 36 milyon 732 bin 167 TL’lik idari prim cezası önerdi. Denetmenler 3002 kişinin hileli şekilde boşanıp SGK’dan gelir aylığı almaya devam ettiğini ortaya çıkardı. 2114 sahte iş yeri tespit etti
81 ilde fedakarca görev yapan Sosyal Güvenlik Denetmenleri, Türkiye'nin sosyal güvenlik sisteminin sağlıklı işlemesinde ve kamu maliyesinin korunmasında kilit bir rol üstleniyor. Kayıt dışı istihdamla mücadeleden iş kazası incelemelerine, sahte iş yeri ve sahte sigortalılık durumlarının tespitinden hileli (muvazaalı) boşanma incelemelerine kadar geniş bir yelpazede rehberlik, denetim ve inceleme görevlerini başarıyla yürütmektedirler. Sayıları 2 bin 700'e ulaşan bu denetmenler, sadece 2024 yılı içerisinde 2 milyar 140 milyon 136 bin TL gibi dikkat çekici bir kamu alacağı tespit ederek devlet ekonomisine önemli katkılar sağlamıştır. Ancak bu kritik misyona rağmen, Sosyal Güvenlik Denetmenleri, kendi özlük haklarının diğer merkezi kariyer meslek gruplarıyla eşit olmamasından kaynaklanan mağduriyetlerini dile getirmiştir.
Kamu Alacaklarının Korunmasında Kilit Rol
Sosyal Güvenlik Denetmenleri, özellikle sosyal güvenlik sistemindeki usulsüzlüklerin önüne geçilmesinde kritik bir konuma sahiptir. Yürüttükleri titiz çalışmalar sayesinde, vergi kaçakçılığı, haksız kazanç sağlama ve sistemin kötüye kullanılması gibi durumlar engellenmektedir. Bu denetimler, hem çalışanların haklarını korumakta hem de kamu kaynaklarının doğru ve etkin kullanılmasını sağlamaktadır. Tespit edilen milyarlarca liralık kamu alacağı, denetmenlerin ülke ekonomisine sunduğu somut faydanın açık bir göstergesidir.
Özlük Haklarında Derin Eşitsizlik
Sosyal Güvenlik Denetmenleri, 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu'na tabi olarak görev yapmaktadırlar. Ancak kanunda yer alan diğer kariyer meslek gruplarındaki müfettiş, denetçi ve kontrolör unvanına sahip memurların 1. derecede ek göstergeleri 4200 olarak belirlenmişken, Sosyal Güvenlik Denetmenleri için bu oran 3600 olarak tanımlanmıştır. Bu farklılık, denetmenlerin emeklilik hakları başta olmak üzere birçok özlük hakkını doğrudan etkilemektedir. Ek gösterge eşitsizliğinin yanı sıra, SGK denetmenleri, merkezi kariyer mesleklerde görev yapan benzer unvanlardaki meslektaşlarına ödenen makam ve görev tazminatlarından da mahrum bırakılmıştır. Bu durum, aynı mevzuata tabi olmalarına rağmen farklı uygulamalarla karşılaşan denetmenler arasında büyük bir memnuniyetsizliğe yol açmıştır.
Gittikçe Açılan Maaş Makası
Özlük haklarındaki bu eşitsizlik, maaş farklılıklarıyla da kendini göstermektedir. Verilen bilgilere göre, bekar bir Bakanlık Başmüfettişi 88 bin 453 TL net ücret alırken, bir Sosyal Güvenlik Denetmeni'nin net ücreti 70 bin 143 TL seviyesinde kalmaktadır. Bu fark, Plan ve Bütçe Komisyonu'nda 2026 Yılı Merkezi Yönetim Bütçesi kapsamında yapılan yeni düzenlemeyle daha da derinleşmiştir. Yapılan tazminat artışı yalnızca merkezi kariyer mesleklerini kapsadığı için, bekar bir Bakanlık Başmüfettişi'nin net ücreti 118 bin 137 TL'ye yükselirken, Sosyal Güvenlik Denetmeni'nin ücreti aynı seviyede, 70 bin 143 TL'de kalmıştır. Bu durum, aynı kariyer meslek grubunda yer alan unvanlar arasında kabul edilemez bir ücret eşitsizliği yaratmıştır.
Sosyal Güvenlik Kurumu Denetmenleri Derneği'nden Acil Çağrı
Sosyal Güvenlik Kurumu Denetmenleri Derneği, özlük haklarındaki bu kabul edilemez eşitsizliğin giderilmesi ve müfettiş, denetmen, denetçi, kontrolör ve ektüer gibi diğer merkezi kariyer meslek gruplarıyla eşit haklara sahip olunması talebiyle yetkililere acil bir çağrıda bulunmuştur. Derneğin talebi, yasal bir düzenlemeyle bu mağduriyetin giderilmesini öngörmektedir. Yapılan açıklamada, "375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki (III) sayılı cetvele, ‘ğ’ bendinden yer alanlardan merkez teşkilatına ait uzman unvanlı kadrolarda bulunanlardan ibaresinden gelmek üzere denetim görevi ifa edenler’ ibaresinin eklenmesi, SGK denetmenlerinin mağduriyetini giderecek ve eşitlik ilkesinin gereklerini yerine getirecektir." ifadelerine yer verilmiştir. Bu değişiklik, Sosyal Güvenlik Denetmenleri'nin uzun süredir beklediği hakkaniyetin tesisi açısından büyük önem taşımaktadır.