Alüminyum İçeren Mide İlaçları Gebelikte Otizm Riskini Artırıyor

Küresel çapta üzerinde araştırmaların yoğunlaştığı otizm spektrum bozukluklarının (OSB) olası nedenleri arasına yeni bir bulgu eklendi. Yapılan bilimsel bir çalışma, gebelik döneminde yaygın olarak kullanılan alüminyum içerikli mide ilaçlarının doğacak çocukta otizm riskini önemli ölçüde artırabileceğini ortaya koydu. Bu çarpıcı keşfin ardından konu, tıp çevrelerinde geniş yankı uyandırdı.

Geçtiğimiz dönemde ABD Başkanı Donald Trump’ın parasetamol ve gebelik ilişkisi üzerine yaptığı açıklamalar, tıp camiasında büyük tartışmalara neden olmuştu. Otizmin kesin nedenleri hâlâ tam olarak anlaşılamamış olsa da riski artırabilecek potansiyel faktörler üzerine yürütülen araştırmalar tüm dünyada hız kesmeden devam ediyor. Bu kapsamda Yrd. Doç. Dr. Umut Altunç ve öğrencileri tarafından yürütülen güncel bir çalışma, hamilelerin kullandığı bazı mide ilaçlarının otizm riskini yükselttiği yönünde kayda değer bulgular elde etti.

Kuzey Kıbrıs’Taki Kapsamlı Araştırma Detayları

Yrd. Doç. Dr. Umut Altunç liderliğindeki araştırma ekibi, Kuzey Kıbrıs'ta 56 otizmli ve 85 kontrol grubundaki çocuğun verilerini detaylı bir şekilde inceledi. Çalışmanın temel amacı, gebelik dönemi ve yaşamın ilk yılına ait sosyal, çevresel, beslenme ve tıbbi faktörlerin otizm gelişimi ile ilişkisini saptamaktı. Araştırma sürecinde tıbbi kayıtlar titizlikle analiz edildi ve ailelere kapsamlı sorular yöneltildi.

Hamilelik döneminde annelerin yaşadığı ortam, ruhsal durum, beslenme alışkanlıkları, kullandığı ilaçlar, radyasyon veya manyetik alana maruziyeti, aşı ve enfeksiyon geçmişi gibi pek çok faktör sorgulandı. Ayrıca doğum anı ve bebeğin yaşamın ilk yılındaki tıbbi öyküsü de incelendi. Otistik çocuk sahibi ailelerden alınan yanıtlar, kontrol grubundaki çocukların ailelerinden edinilen verilerle istatistiksel olarak karşılaştırıldı. Elde edilen önemli bulgular, uluslararası bir tıp dergisinde yayımlanarak bilim dünyasına sunuldu.

Otizm Gelişimini Etkileyen Faktörler: Riskler Ve Azaltıcı Etkiler

Yapılan araştırmanın genel sonuçlarına göre, annelerde hamilelikte depresyon veya stres gibi ruhsal bozukluklar yaşanması, öncesinde ikiden fazla düşük hikayesinin bulunması, otoimmün tiroid hastalığı ve gebelikte yüksek gürültüye maruziyetin otizm gelişimi ile ilişkili olduğu tespit edildi. Bebeklerde ise erkek cinsiyet ve düşük doğum ağırlığının yanı sıra, hayatın ilk yılında Manyetik Rezonans (MR) veya Bilgisayarlı Tomografi (BT) çekilmesinin otizm gelişim riskini artırdığı saptandı.

Öte yandan, çalışmada olumlu etki gösteren faktörler de ortaya konuldu. Gebelikte multivitamin kullanımının ve bebeklik döneminde demir desteğinin otizm gelişme riskini azalttığı belirlendi. Araştırma ayrıca, aşıların otizm gelişimine neden olduğuna dair herhangi bir bilimsel kanıt saptamadığını da net bir şekilde gösterdi.

Alüminyum İçerikli Anti-asitlerin Otizm Riski Üzerindeki Etkisi

Bu araştırmanın en dikkat çekici bulgularından biri, otizm riskini artıran yeni bir faktör olarak alüminyum içerikli mide koruyucu anti-asit ilaçların belirlenmesi oldu. Yrd. Doç. Dr. Altunç, daha önceki bilimsel araştırmalarda yeterince sorgulanmayan ancak günlük yaşamda sıkça karşılaşılan bu konuyu da incelediklerini ifade etti. Elde edilen verilere göre, hamileliği boyunca alüminyum içerikli anti-asit ilaçları kullanan kadınların, bu tür ilaçları kullanmayanlara oranla otistik çocuk sahibi olma olasılığının daha yüksek olduğu görüldü.

Araştırmacılar, alüminyum içeren anti-asit ilaçları kullanımının doğacak bebekte otizm gelişme riskini yaklaşık 2,5 kat artırdığı sonucuna ulaştı. Bu bulgu, reçetesiz satılan pek çok anti-asit ilacın alüminyum içermesi göz önüne alındığında, anne adayları için önemli bir uyarı niteliği taşıyor. Ağır metallerin (alüminyum, civa ve kurşun benzeri) gebelikte maruziyetinin otizm ile ilişkisini sorgulayan birçok araştırma bulunmakla birlikte, bu çalışma, küçük bir hasta grubunda yapılmış olsa da, alüminyum içeren ilaç kullanımının otizm ile olası ilişkisine yaptığı vurguyla bilimsel literatüre önemli bir katkı sunuyor.

Gelecek Çalışmalar Ve Anne Adaylarına Önemli Tavsiyeler

Yrd. Doç. Dr. Umut Altunç, bu ilk bulguların ardından, hamilelikte ruh sağlığı, vitamin eksikliği, otoimmün hastalıklar ve alüminyum içeren ilaçların otizm ile ilişkisinin daha geniş çaplı ve kapsamlı çalışmalarda araştırılması gerektiğini belirtti. Ekibiyle birlikte bu çalışmanın daha büyük bir versiyonu üzerinde aktif olarak çalıştıklarını ifade etti.

Otizmin nedeni ve tedavisi hakkında hâlâ tam bir bilgiye sahip olunmadığını vurgulayan Altunç, aşıların veya parasetamol kullanımının otizme neden olduğuna dair bilimsel bir kanıtın bulunmadığını yineledi. Mevcut verilere dayanarak, anne adaylarına doğacak çocuklarında otizm riskini azaltmak adına şu tavsiyelerde bulundu: sağlıklı beslenme düzeni oluşturmak, ruh sağlıklarına özen göstermek, sigara, radyasyon ve manyetik alanlardan uzak durmak, tiroid, demir ve folik asit gibi metabolik testlerini düzenli olarak yaptırmak ve ağır metal içeren ilaç ve yiyeceklerden kaçınmak büyük önem taşımaktadır.