Türkiye’nin finansal piyasalarında son beş yılda dikkat çekici değişimler yaşandı. Rize, altın mevduatındaki büyük artışıyla, Kastamonu ise toplam banka mevduatındaki çarpıcı yükselişiyle öne çıkarken, Borsa İstanbul’daki hisse senedi piyasası varlıkları açısından Gaziantep, Antalya ve Başkent Ankara gibi iller başarılı performanslarıyla yatırımcıların odağına yerleşti. Gerçekleşen kapsamlı bir analize göre, şehirlerin finansal varlıklarındaki dönüşüm, bölgesel ekonomilerin dinamiklerini de gözler önüne serdi.
Finansal piyasalardaki bu çeşitliliğe bakıldığında, Rize’de toplam altın mevduatı son beş yılda 652 milyon Liradan %1.698 gibi rekor bir artışla 11,7 milyar Liraya ulaştı. Benzer şekilde, Kastamonu bankacılık sektöründe adından söz ettirdi. Bu ilde toplam mevduat (Türk Lirası ve döviz mevduatı dahil) son on yılda %3.338 ve son beş yılda ise %873 oranında artış göstererek diğer şehirleri geride bıraktı. 2015’te 2,2 milyar Lira olan toplam mevduat, Haziran 2024 verilerine göre 75,8 milyar Liraya yükseldi.
Başkent Ankara, son yıllarda Borsa İstanbul’a yönelik artan ilgisiyle dikkat çekti. Bu ilgi, hem Ankara merkezli şirketlerin halka açılma arzusu hem de bireysel yatırımcıların portföy büyüklüklerindeki artışla belirginleşti. Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) tarafından açıklanan rakamlara göre, Ankaralı yatırımcıların beş yıl önceki borsa varlığı 14 milyar Lira seviyesindeyken, bu tutar Eylül 2024 itibarıyla %2.358 gibi devasa bir tırmanışla 345 milyar Liraya ulaştı. Başkentteki bu varlık artışı, yatırımcı sayısındaki yükselişin yanı sıra yatırımcıların isabetli hisse senedi tercihleri sayesinde gerçekleşti. Zira aynı dönemde Ankaralı yatırımcı sayısı %374 oranında artarken, kişi başına hisse varlığı da %419 yükselişle 102 bin Liradan 531 bin Liraya çıktı. Bu rakamlar, İstanbul ve İzmir gibi büyük metropollerle kıyaslandığında önemli bir başarıya işaret etmektedir. Böylece Ankara’nın Borsa İstanbul’daki toplam varlıklardaki payı %6.8’den %7’ye yükseldi.
Aynı beş yıllık süreçte İstanbul’da kişi başına hisse varlığı 395 bin Liradan %394 artarak 1 milyon 952 bin Liraya yükseldi. Bu artış oranı başkentten ve bazı diğer illerden daha düşük olsa da yerli yatırımcıların borsa yatırımlarının %70’i hala İstanbul’da bulunmaktadır. İzmir’de ise beş yılda kişi başına hisse varlığı 76 bin Liradan %375’lik bir yükselişle 364 bin Liraya ulaştı. Türkiye ortalaması olan %324’lük artış göz önüne alındığında, İzmirli yatırımcıların da hisse senedi seçimlerinde başarılı olduğu değerlendirilebilir.
Genel tabloda Borsa İstanbul’da yerli yatırımcı sayısı beş yılda 1,2 milyondan 6,3 milyona ulaşırken, yerli yatırımcıların toplam varlık tutarı da 203 milyar Liradan 4,5 trilyon Liraya çıktı. Ancak toplam varlık büyüklüğü yerine oransal artış değerlendirildiğinde, Gaziantep’in son beş yılda büyük bir atak yaptığı gözlemlenmektedir. Gaziantep’te 2020’de kişi başına hisse varlığı tutarı 98 bin 800 Lira iken, bu rakam %483 gibi rekor bir artış ile 576 bin 267 Liraya tırmandı. Bu artış, Türkiye’deki iller arasındaki en yüksek zıplamayı temsil etmektedir. Gaziantep’te toplam hisse varlığı ise %4.916’lık muazzam bir artış kaydederek 988 milyon Liradan 50 milyar Liraya ulaştı. Şehirdeki yatırımcı sayısı da bu dönemde 10 binden 86 bine yükseldi.
Akdeniz’in incisi Antalya da, özellikle ilerleyen yaşlarındaki yatırımcıların ikamet için tercih ettiği bir merkez olarak öne çıktı. Bu şehirde son beş yılda yatırımcı sayısı %514 oranında, yatırım miktarı da %3.212’lik çarpıcı bir gelişim gösterdi. Antalya’da kişi başına hisse varlığı 56 bin Liradan 297 bin Liraya çıktı; yani tam %425 oranında bir artış yaşandı.
Borsa İstanbul’daki varlıklar söz konusu olduğunda öne çıkan diğer iller arasında Bursa, Adana, Kocaeli ve Mersin yer almaktadır. Ancak son beş yılda Muğla ve Hatay’ın yatırım miktarında ilk 10 il arasından düştüğü belirlendi. Hatay’daki düşüşün, yaşanan deprem felaketinin ardından anlaşılabilir olduğu düşünülürken, borsacıların önemli tatil beldeleri olan Bodrum ve Marmaris gibi ilçelere sahip Muğla’daki gerileme ise uzmanlarca şaşırtıcı bulundu. Bu durum, büyükşehirlerde ikamet eden yatırımcıların tatil bölgelerine taşınsa bile yasal ikametlerini değiştirmemeleri ya da bölgenin sunduğu sosyal olanakların yatırım odaklı karar alma süreçlerini etkilemesi gibi çeşitli faktörlerle açıklanmaya çalışıldı.
SGK Hizmet Dökümlerindeki ‘K’ Harfi Emeklilik Haklarını İptal Edebilecek Ciddi Risk Taşıyor
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.
News
Ekonomi
Ekonomi
Ekonomi
Ekonomi
Ekonomi
Ekonomi