Down Sendromlu Çocuğa Ayrımcılık Yapan İşletmeye Ağır İdari Para Cezası Kesildi

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Ankara’nın Etimesgut ilçesinde, geçtiğimiz Nisan ayında yaşanan ve kamuoyunda geniş yankı uyandıran bir olayla ilgili önemli bir gelişme kaydedildi. Down sendromlu M.A.Y. adlı çocuğun, öğretmeni S.K.O. ile birlikte gittiği bir alışveriş merkezindeki oyun alanına alınmaması üzerine Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK) tarafından başlatılan inceleme tamamlandı. TİHEK, yaptığı değerlendirme sonucunda işletmenin engelliliğe dayalı ayrımcılık yaptığına hükmederek yüksek bir idari para cezası uygulamasına karar verdi.

Oyun Alanına Giriş Engeli Ve Kamuoyunun Tepkisi

Olay, Nisan ayında Etimesgut’ta bulunan bir alışveriş merkezinde yaşandı. Down sendromlu M.A.Y., öğretmeni S.K.O. ile birlikte oyun alanındaki top havuzuna girmek istedi. Ancak işletme personelinin, çocuğun özel gereksinimli olduğunu fark etmesiyle girişine izin verilmedi. Bu anlara ilişkin olarak çekilen bir video kaydı, kısa sürede sosyal medyada yayılmış ve Türkiye genelinde büyük bir tepki ve infiale neden olmuştu. Kamuoyunun bu hassas duruma gösterdiği güçlü reaksiyon üzerine, Türkiye Down Sendromlular Derneği ile M.A.Y.’nin ailesi TİHEK’e resmi başvuruda bulunarak olayın aydınlatılmasını talep etti.

İşletmenin Savunması Ve Tihek’in İncelemesi

TİHEK, gelen başvurular ve sosyal medyadaki görüntüler üzerine detaylı bir inceleme başlattı. Kurum, ilgili işletmeden savunmasını talep etti. İşletme, kuruma sunduğu yazılı savunmada, yaşanan olayın medyada yansıtıldığı şekilde gerçekleşmediğini öne sürdü. Savunmada, top havuzunda 90 ile 140 santimetre arasında bir boy sınırı bulunduğunu, yetişkinlerin havuza girmesine izin verilmediğini ve çocuğun menfaatinin gözetilerek bu kararın alındığını iddia etti. Ancak TİHEK’in gerçekleştirdiği kapsamlı inceleme neticesinde, çocuğun öğretmeni S.K.O. ile birlikte oyun alanına gitmesiyle birlikte işletme personelinin çocuğun özel gereksinimli olduğunu anladığı ve top havuzuna girişine izin vermediği tespit edildi. Video kayıtlarına da yansıyan tartışmalarda, görevlilerin çocuğun “diğer çocuklara zarar verebileceği veya zarar görebileceği” gerekçesiyle içeri almadıkları belirlendi.

Tihek’in Tespitleri Ve Hukuki Karar

TİHEK, incelemesini tamamlayarak kararını açıkladı. Kurul, dosya kapsamında boy ölçümü yapıldığına dair hiçbir somut delil bulunmadığını, ayrıca oyun alanında boy sınırına ilişkin herhangi bir uyarı levhasının da yer almadığını vurguladı. Kararda, çocuğun yalnızca engelliliği nedeniyle oyun alanına alınmamasının, ayrımcılık yasağı kapsamında “ayrı tutma” niteliğinde olduğu açıkça belirtildi. TİHEK karar metninde şu ifadeler kullanıldı: “Olayda somut ve ölçülebilir bir risk değerlendirmesi yapılmadığı, personelin açıklamalarının genel varsayım ve önyargılara dayandığı anlaşılmıştır. Engelli bir çocuğun diğer çocuklardan ayrılması çocuğun üstün yararı ilkesine aykırıdır.” Bu tespitler doğrultusunda TİHEK, işletmenin engelliliğe dayalı ayrımcılık yaptığına hükmetti.

Ağır İdari Para Cezası Uygulandı

Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu, Down sendromlu M.A.Y.’ye yönelik engelliliğe dayalı ayrımcılık yapıldığı gerekçesiyle ilgili işletmeye yasal mevzuatın öngördüğü üst sınırdan 204.285 Türk Lirası tutarında idari para cezası uygulanmasına karar verdi. Bu karar, ayrımcılıkla mücadelede ve engelli haklarının korunmasında önemli bir emsal teşkil ediyor.

Türkiye Down Sendromlular Derneği’nden Memnuniyet Mesajı

TİHEK’in aldığı bu kararı Türkiye Down Sendromlular Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Gün Bilgin de değerlendirdi. Bilgin, yaşanan uygulamanın Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi’nin 30’uncu maddesi ile ayrımcılık yasağına açıkça aykırı olduğunu belirtti. Açıklamasında, “Her çocuğun akranlarıyla birlikte oyun oynama hakkı vardır. TİHEK’in aldığı kararı memnuniyetle karşılıyoruz. Bu kararın benzer ihlallerin önüne geçmede güçlü bir caydırıcı olmasını diliyoruz. Türkiye Down Sendromu Derneği olarak bu tür hak ihlallerinin karşısında durmaya devam edeceğiz” ifadelerine yer verdi. Bu karar, engelli bireylerin toplumsal yaşama tam ve eşit katılımının sağlanması yolunda önemli bir adım olarak kabul ediliyor.