Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından Kasım ayına ilişkin olarak yayımlanan İktisadi Yönelim İstatistikleri ve Reel Kesim Güven Endeksi (RKGE) raporu, reel sektördeki güvenin önemli bir artış sergilediğini gözler önüne serdi. İmalat sanayisinde faaliyet gösteren 1791 iş yerinin kapsamlı yanıtlarıyla derlenen İktisadi Yönelim Anketi sonuçlarına göre, mevsimsellikten arındırılmış Reel Kesim Güven Endeksi, Kasım 2025 döneminde bir önceki aya kıyasla 1,2 puanlık bir artışla 103,2 seviyesine yükseldi. Bu yükseliş, genel ekonomik aktiviteye dair olumlu bir sinyal olarak değerlendirildi.
Reel Kesim Güven Endeksi’nin yükselişinde etkili olan unsurlar detaylı bir analizle belirlendi. Endeksi oluşturan anket sorularına ait yayılma endeksleri incelendiğinde, son üç aydaki toplam sipariş miktarı, gelecek üç aydaki ihracat sipariş miktarı, mevcut toplam sipariş miktarı, gelecek üç aydaki üretim hacmi ve gelecek üç aydaki toplam istihdama ilişkin değerlendirmelerin endeksi yukarı yönlü desteklediği tespit edildi. Buna karşın, mevcut mamul mal stoku, genel gidişat ve sabit sermaye yatırım harcamalarına yönelik değerlendirmelerin ise endeks üzerindeki yükseliş eğilimini kısmen sınırlayıcı bir etki yarattığı görüldü.
Öte yandan, mevsimsellikten arındırılmamış Reel Kesim Güven Endeksi ise Kasım ayında bir önceki aya göre herhangi bir değişiklik göstermeyerek 100,8 seviyesinde sabit kaldı.
Anket sonuçları, imalat sanayisinin yakın geçmiş ve gelecek dönem beklentilerine ışık tuttu. Son üç aylık döneme ilişkin değerlendirmelerde, üretim hacminde ve ihracat sipariş miktarında artış bildirenlerin oranında bir güçlenme yaşandı. İç piyasa sipariş miktarında ise daha önce azalış bildirenlerin lehine olan seyrin, Kasım ayında artış bildirenlerin lehine döndüğü gözlendi. Mevcut toplam siparişlerin mevsim normallerinin altında olduğu yönündeki değerlendirmelerin bir önceki aya göre zayıflaması da, sipariş seviyelerine ilişkin algıda kısmi bir iyileşmeyi işaret etti.
Mevcut mamul mal stoklarına ilişkin seyirde önemli bir değişim meydana geldi. Daha önce stok seviyelerinin mevsim normallerinin altında olduğunu bildirenlerin lehine olan eğilim, bu dönemde mevsim normallerinin üstünde olduğunu bildirenlerin lehine kaydı. Bu durum, mamul mal stoklarında bir artışa işaret ederek, reel kesim güven endeksinin düşüş yönündeki etkenlerinden biri olarak belirginleşti.
Gelecek üç aylık döneme yönelik beklentiler incelendiğinde, üretim hacmi ve iç piyasa sipariş miktarında artış bekleyenlerin oranı bir önceki aya göre zayıflarken, ihracat sipariş miktarında artış bekleyenlerin oranı ise güçlendi. Gelecek üç aydaki istihdama ilişkin azalış yönlü beklentilerin zayıfladığı, yani istihdamda daha az bir düşüş beklendiği görüldü. Ancak, gelecek on iki aylık dönemdeki sabit sermaye yatırım harcamalarına ilişkin artış yönlü beklentilerde de bir zayıflama kaydedildi.
Ortalama birim maliyetlerde gelecek üç ayda artış olacağını bekleyenlerin lehine olan seyir güçlenirken, son üç ayda artış olduğunu bildirenlerin lehine olan seyir zayıfladı. Gelecek üç aydaki satış fiyatlarına ilişkin artış yönlü beklentilerde ise bir güçlenme kaydedildi.
Özellikle dikkat çeken bir gelişme olarak, gelecek on iki aylık dönem sonu itibarıyla yıllık Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) beklentisi, bir önceki aya göre 0,8 puanlık bir azalışla %33,5 seviyesine geriledi. Bu durum, enflasyon beklentilerinde kısmi bir iyileşmeye işaret etmesi açısından önem taşıdı.
İçinde bulunduğu sanayi dalındaki genel gidişat konusunda yapılan değerlendirmelerde ise, bir önceki aya kıyasla daha kötümser olduğunu belirtenlerin lehine olan seyrin güçlendiği gözlendi. Bu durum, reel sektördeki genel görünüm algısında hala temkinli bir duruşun hakim olduğunu ve bazı belirsizliklerin devam ettiğini gösterdi.
Oyuncak İthalatında Yeni Dönem Başlıyor Üretici Ve İthalatçı Bilgisi Zorunlu Hale Geliyor
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.