Halk arasında yaygın olarak şeker hastalığı ismiyle bilinen diyabet dünya genelinde 240 milyon kişiyi etkileyen ciddi bir sağlık sorunudur. Bu kronik metabolik rahatsızlık ilerleyen evrelerinde “diyabetik retinopati” adını alan göz hastalığına yol açarak önlenebilir körlüğün başlıca nedenleri arasında gösterilmektedir.
Ankara Atatürk Sanatoryum Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göz Hastalıkları Uzmanı Doç Dr Arif Ülkü Yener 19-25 Eylül Dünya Şeker Tüketimine Dikkat Haftası vesilesiyle yaptığı açıklamada diyabetin en önemli körlük nedenlerinden biri olduğunu vurguladı. Yener diyabet hastalarının göz sağlığı açısından düzenli kontrollere gitmesinin hayati önem taşıdığını belirtti. Küresel araştırmaların ortaya koyduğu verilere göre dünya genelinde 240 milyon diyabet hastası bulunmakta olup bu sayının 2030 yılına kadar 440 milyona ulaşması beklenmektedir.
Doç Dr Yener diyabetin neden olduğu körlüğün temel sebebinin diyabete bağlı gelişebilen diyabetik retinopati yani kan şekerinin göz arkasında yarattığı tahribat olduğunu ifade etti. Bu süreçte yüksek kan şekeri seviyeleri gözdeki kılcal kan damarlarında çeşitli değişikliklere yol açar. Damarlardaki kan akışı azalır damar endoteli kalınlaşır ve birtakım zararlı maddeler doku ortamına salınarak damarlarda sızıntıya neden olur. Bunun sonucunda retina bölgesinde yeni damar oluşumları ortaya çıkabilir ki bu neovaskülarizasyon adı verilen yeni damar oluşumu da en ciddi körlük nedenlerinden biridir.
Diyabetin başlıca iki tipi bulunduğunu açıklayan Doç Dr Yener Tip 1 diyabetin genellikle genç yaşlarda kendini gösterdiğini belirtti. Bu tip diyabette pankreasın insülin üreten hücreleri yeterli miktarda insülin salgılayamaz bu da kan şekeri kontrolünü zorlaştırır. Tip 1 diyabet hastalarında diyabetik retinopati ve buna bağlı görme kaybı riski daha yüksek ve daha sık görülmektedir.
Uzun süreli diyabet geçmişine sahip olmanın görme kaybı açısından önemli bir risk faktörü olduğuna dikkat çeken Doç Dr Yener mevcut verileri paylaştı: “20 yıl ve daha uzun süredir Tip 1 diyabetli hastaların %90’ında Tip 2 diyabetli hastaların ise %60’ında diyabetik retinopati geliştiği tespit edilmiştir. Diyabetik retinopati vakaları genellikle 20-70 yaş aralığında gözlemlenmektedir. Bu hasta grubunda hemoglobin A1C (HbA1c) seviyelerinin yakından takip edilmesi yüksekse düşürülmesi ve kan şekeri kontrolünün titizlikle sağlanması büyük önem taşımaktadır. Zira diyabet hastalığının süresi diyabetik retinopatiye yakalanma oranını doğrudan etkilemektedir.”
Diyabetik retinopatinin hastalığın evresine göre farklı şikayetlere neden olabileceğini belirten Doç Dr Yener hastaların bazen çift görme şikayetiyle başvurabildiğini ifade etti. Bu çift görme durumu yüksek kan şekerinin beyin sinirleri üzerinde yarattığı tahribata bağlı bir tablo olarak ortaya çıkabilir. Özellikle insülin kullanan hastalarda asıl sorunu teşkil eden durum yeni damar oluşumudur. Bu kırılgan ve anormal damarlar genellikle optik sinirin başında ortaya çıkmakla birlikte retinanın diğer bölgelerinde de görülebilir.
Yeni oluşan bu damarlar oldukça kırılgandır ve retinayı çekerek retina yırtıklarına göz içi kanamalarına ve dolayısıyla görme kaybı veya azalmasına neden olabilir. Diyabetik retinopatinin tedavisinde uygulanan yöntemler hastalığın evresine göre farklılık gösterir. Yeni damar oluşumlu retinopatide lazer tedavisi ve retina cerrahisi etkin yöntemler olarak kullanılırken sarı nokta ödeminin tedavisinde göz içi enjeksiyonlar tercih edilmektedir.
Doç Dr Yener diyabetin gözde korneayı etkileyerek kalınlaşmaya ve göz kuruluğuna yol açabileceği gibi glokom katarakt ve optik sinir hasarı gibi ciddi komplikasyonlara da zemin hazırlayabileceği uyarısında bulundu. Bu nedenle diyabet hastalarının göz sağlığı takibi kritik öneme sahiptir. Retinopati tespit edilmemiş diyabet hastalarının yılda 1 kez göz muayenesinden geçmesi önerilirken retinopati ortaya çıkması durumunda hastalığın evresine göre 3-4 ayda bir göz doktoruna muayene olunması büyük önem taşımaktadır. Erken teşhis ve düzenli takip diyabetin gözde neden olduğu hasarın önlenmesinde veya ilerlemesinin yavaşlatılmasında kilit rol oynamaktadır.
Prof. Dr. Alper Şener’den 65 Yaş Üstü İçin Kritik Grip Aşısı Çağrısı
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.
News
Sağlık
Sağlık
Sağlık
Sağlık
Sağlık