Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Türk sivil havacılık tarihinde çığır açacak önemli bir adımın daha atıldığını duyurdu. Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) koordinasyonunda hayata geçirilen Serbest Rota Hava Sahası (Free Route Airspace – FRA) uygulaması, bu geceden itibaren Türkiye hava sahasında resmen kullanılmaya başlandı. Bu reform niteliğindeki uygulama, hava araçlarına belirlenen giriş ve çıkış noktaları arasında geleneksel uçuş rotalarına bağlı kalmaksızın serbestçe uçuş planlama imkânı sunarak hem ekonomik hem de çevresel açıdan önemli kazanımlar vaat ediyor.
Bakan Uraloğlu, FRA uygulamasının sağlayacağı faydaları detaylı bir şekilde açıklayarak, projenin havacılık sektörüne getireceği yeniliklere dikkat çekti. Uygulama sayesinde uçuş sürelerinde kayda değer kısalmalar yaşanması, doğrudan yakıt tasarrufu sağlaması ve karbon emisyonlarının azaltılması hedefleniyor. Bakan Uraloğlu, açıklamasında şu ifadelere yer verdi:
“Hava araçlarına, belirlenen giriş ve çıkış noktaları arasında klasik uçuş rotalarına bağlı kalmaksızın serbestçe uçuş planlama imkânı tanıyan FRA; uçuş sürelerinde kısalma, yakıt tasarrufu ve karbon salımının azaltılması gibi hem ekonomik hem de çevresel alanlarda büyük kazanımlar sağlayacak.”
Bu gelişmelerle birlikte, Türkiye hava sahası Avrupa hava trafik yönetim ağına daha entegre bir yapıya kavuşurken, operasyonel verimlilik ve çevresel sürdürülebilirlik konularında da önemli ilerlemeler kaydedilmiş olacak.
Türkiye’nin FRA sistemine geçişi için yürütülen titiz çalışmalar, DHMİ tarafından 2019 yılında başlatıldı. Bakan Uraloğlu, bu kapsamlı sürecin detaylarını aktarırken, uluslararası standartlara uyumun ve operasyonel güvenliğin projenin merkezinde yer aldığını vurguladı. Hazırlık sürecinde, hava sahası düzenlemelerinden trafik akışının daha emniyetli ve hızlı yönetilebilmesi için yeni operasyonel yöntemlerin geliştirilmesine kadar birçok alanda yoğun çalışmalar yürütüldü. Uluslararası standart ve gerekliliklerle uyumlu usuller olgunlaştırılarak FRA için gerekli tüm süreçler tamamlandı.
DHMİ’nin liderliğinde Eurocontrol ile yapılan anlaşma kapsamında, Ocak–Mayıs 2022 döneminde kritik bir simülasyon süreci gerçekleştirildi. Eurocontrol İnovasyon Merkezinde yapılan bu gerçek zamanlı simülasyonlara yaklaşık 400 hava trafik kontrolörü katıldı. Bu test süreci, yeni düzenlemelerin güvenli bir şekilde uygulanabilirliğini, kontrolörlerin sisteme adaptasyonunu ve operasyonel güvenlik analizlerinin başarıyla tamamlanmasını sağlayan hayati bir aşama oldu. Bakan Uraloğlu, test sürecinin önemine dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı:
“Bu süreç yeni düzenlemelerin güvenle uygulanmasını, kontrolörlerin sisteme adaptasyonunu, operasyonel güvenlik analizlerinin başarıyla tamamlanmasını sağladı.”
Başarıyla gerçekleştirilen simülasyonların ardından alınan karar doğrultusunda, Türk Hava Sahasında FRA uygulaması bu gece itibarıyla DHMİ tarafından FL305 (yaklaşık 9.300 metre) ve üzerindeki seviyelerde başlatıldı. Uygulama kademeli bir geçiş süreci izleyecek şekilde planlandı. Buna göre, 2025–2026 kış döneminde gece saatleri olan yerel saat ile 23:00-05:00 arasında yürütülecek olan uygulama, 2026–2027 kış döneminden itibaren ise 24 saat esasına göre tam zamanlı hale getirmeyi hedefliyor. Sistemin tam kapasiteyle devreye alınmasıyla birlikte hava araçları daha kısa ve verimli rotaları tercih edebilecek, böylece uçuş sürelerinde kısalma, yakıt tüketiminde tasarruf, karbon salımının azalması ve çevresel etkinin minimize edilmesi gibi önemli kazanımlar elde edilecek.
Bakan Uraloğlu, uygulamanın ilk aşamasından elde edilecek geri bildirimler doğrultusunda, FRA’nın alt limitinin Avrupa’daki benzer uygulamalar gibi daha düşük seviyelere çekilmesi ihtimalini de değerlendirdiklerini belirtti. Bu kapsamda, Türkiye’de devam eden Hava Sahasının Esnek Kullanımı (FUA) çalışmalarının 10.000 feet (yaklaşık 3.000 metre) – FL285 (yaklaşık 8.700 metre) aralığını kapsayacak şekilde genişletilebilmesi halinde, FRA’nın daha düşük irtifalarda da uygulanmasının önü açılacak. Uraloğlu, bu gelişmenin hayata geçmesiyle birlikte şu yorumda bulundu:
“Türkiye iç hat uçuşlarında serbest rota kullanımının yaygınlaşması, havalimanları arası uçuşlarda daha uygun güzergâhların oluşturulması, uçuş sürelerinin daha da kısalması ve yakıt tasarrufunun artması mümkün olacak.”
Bu stratejik adım, Türkiye’nin bölgesel ve küresel havacılık arenasında rekabet gücünü artırırken, çevre dostu ve verimli bir hava trafik yönetimi anlayışını benimsediğini de gözler önüne seriyor. Gelecekte FRA uygulamasının daha geniş bir hava sahası dilimini kapsamasıyla birlikte, Türk havacılığı için yeni bir büyüme ve verimlilik dönemi başlamış olacak.
Koç Holding Bağımsız Yönetim Kurulu Üyesi Ahmet Kırman Görevinden Ayrıldı
Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.